طلاق در انتاریو از روز سیویکم پس از آنکه قاضی آن را صادر میکند نافذ میشود، مگر آنکه تجدیدنظرخواهی شده باشد یا دادگاه تاریخ زودتری تعیین کند. پس از نافذ شدن طلاق، هر یک از دو همسر میتواند از دفتر دادگاهی که پرونده در آن آغاز شده، گواهی طلاق (Certificate of Divorce, Form 36B) را درخواست کند: بهصورت آنلاین با حساب کاربری Ontario.ca، حضوری یا از راه پست. این گواهی دلیل قاطع انحلال ازدواج و تاریخ آن است.
حکم طلاق (divorce order) و گواهی طلاق دو سند جداگانهاند؛ راهنمای دادگاههای انتاریو گواهی را سندی معرفی میکند که تاریخ طلاق شما را ثابت میکند. برای خود روند طلاق، صفحهی طلاق را ببینید. بسیاری از موکلان ایرانیکانادایی برای ثبت در ایران یا برای ازدواج دوباره به این گواهی نیاز دارند، و به همین دلیل این صفحه بخشی از راهنماهای ما برای خانوادههای فارسیزبان در تورنتو است.
گواهی را مرحله به مرحله چگونه بگیریم؟
| مرحله | چه اتفاقی میافتد | قاعده یا منبع |
|---|---|---|
| ۱. قاضی حکم طلاق را امضا میکند | در حکم آمده است که طلاق ۳۱ روز بعد نافذ میشود | قانون طلاق کانادا، مادهی ۱۲(۱) |
| ۲. منتظر نافذ شدن طلاق بمانید | تا وقتی تجدیدنظرخواهی در جریان است یا درخواست تمدید مهلت تجدیدنظرخواهی هنوز تعیین تکلیف نشده، گواهی صادر نمیشود | آیین دادرسی خانواده، قاعدهی ۳۶(۸) |
| ۳. سه مورد اطلاعات را آماده کنید | محل دادگاه، شمارهی پرونده و سالی که طلاق صادر شده است | دولت انتاریو، دریافت رونوشت اسناد حقوق خانواده |
| ۴. درخواست بدهید | بهصورت آنلاین با حساب کاربری Ontario.ca، حضوری (خودتان یا یک نماینده) یا از راه پست، به دادگاهی که پرونده در آن آغاز شده است | دولت انتاریو، دریافت رونوشت اسناد حقوق خانواده |
| ۵. هزینه را بپردازید یا معافیت بخواهید | هزینهی دادگاه دریافت میشود؛ معافیت از هزینهی دادگاه بخشی از هزینهها را برای کسانی که واجد شرایطاند پوشش میدهد | دولت انتاریو، صفحهی معافیت از هزینهی دادگاه |
| ۶. گواهی را دریافت کنید | کارمند دفتر دادگاه پرونده را بررسی میکند و سپس گواهی را پست یا ایمیل میکند | آیین دادرسی خانواده، قاعدهی ۳۶(۸) |
طلاق در انتاریو از چه زمانی قطعی میشود؟
| وضعیت | طلاق نافذ میشود | ماده |
|---|---|---|
| حالت معمول | در روز سیویکم پس از صدور حکم | ۱۲(۱) |
| شرایط ویژه، و هر دو همسر توافق کردهاند که تجدیدنظرخواهی نکنند | در زمان زودتری که دادگاه دستور میدهد | ۱۲(۲) |
| در پایان ۳۱ روز، تجدیدنظرخواهی در جریان است | وقتی مهلت تجدیدنظرخواهی از رأی تجدیدنظر بدون تجدیدنظرخواهی دیگری به پایان برسد | ۱۲(۳) |
| تجدیدنظرخواهی در دیوان عالی کانادا | در روزی که آن دادگاه رأی میدهد، مگر آنکه طلاق نقض شود | ۱۲(۶) |
در خود حکم طلاق آمده است که طلاق ۳۱ روز پس از صدور حکم نافذ میشود. طلاقی که طبق قانون طلاق کانادا (Divorce Act) نافذ شده باشد، ازدواج را منحل میکند و در سراسر کانادا اثر حقوقی دارد (مواد ۱۳ و ۱۴).
گواهی چه چیزی را نشان میدهد و چه فرقی با حکم دارد؟
حکم طلاق تصمیم قاضی است. این حکم ممکن است شرایطی دربارهی نفقه، فرزندان یا اموال هم داشته باشد، و تاریخ نافذ شدن طلاق را بیان میکند. گواهی سندی کوتاه و جداگانه است که پس از نافذ شدن طلاق صادر میشود. طبق مادهی ۱۲(۷) قانون طلاق کانادا، قاضی یا مأمور دادگاهی که طلاق را صادر کرده، باید به درخواست هر شخصی گواهی صادر کند که طلاق، ازدواج همسران نامبرده را از تاریخ مشخصی منحل کرده است. این گواهی یا رونوشت تأییدشدهی آن، بدون نیاز به اثبات امضا یا سمت امضاکننده، دلیل قاطع همین امور است (مادهی ۱۲(۸)). در عمل، ادارات ثبت، صادرکنندگان پروانهی ازدواج و مقامات خارجی همین سند را میخواهند، چون در یک صفحه نشان میدهد که ازدواج پایان یافته و در چه تاریخی. اگر هنوز منتظر خود حکم هستید، راهنمای ما دربارهی آنچه پس از آغاز پروندهی خانوادگی در تورنتو پیش میآید توضیح میدهد که طلاق چگونه به دست قاضی میرسد.
گواهی را چگونه درخواست کنیم؟
وزارت دادستانی کل انتاریو (Ministry of the Attorney General) میگوید گواهی را باید از محل دادگاهی درخواست کنید که پروندهی شما در آن آغاز شده است، و برای این کار به سه مورد اطلاعات نیاز دارید: محل دادگاه، شمارهی پرونده و سالی که طلاق صادر شده است. سپس میتوانید درخواست بدهید:
- بهصورت آنلاین، با حساب کاربری Ontario.ca؛
- حضوری در ساختمان دادگاه، خودتان یا از طریق یک نماینده؛ یا
- از راه پست به ساختمان دادگاه.
نماینده باید شمارهی پرونده، نام طرفین، تاریخ طلاق، و نام، نشانی و شمارهی تلفن کسی را که گواهی را درخواست میکند داشته باشد. دادگاه برای صدور گواهی هزینه دریافت میکند؛ صفحهی وزارتخانه مبلغ فعلی و روشهای پرداخت را اعلام کرده است، و معافیت از هزینهی دادگاه (fee waiver) بخشی از هزینههای دادگاه را پوشش میدهد.
کارمند دفتر دادگاه پیش از صدور گواهی، پرونده را بررسی میکند تا مطمئن شود تجدیدنظرخواهیای نشده (یا تجدیدنظرخواهی به پایان رسیده) و درخواست تمدید مهلت تجدیدنظرخواهیای در جریان نیست. سپس اگر پاکت تمبرخورده به پرونده داده شده باشد، گواهی را برای طرفین پست میکند، وگرنه آن را ایمیل میکند (آیین دادرسی خانواده (Family Law Rules)، قاعدهی ۳۶(۸)).
کدام دفتر دادگاه در تورنتو؟
در انتاریو فقط دادگاه عالی دادگستری انتاریو (Superior Court of Justice) حکم طلاق صادر میکند. در تورنتو، پروندههای خانوادگی این دادگاه در 361 University Avenue رسیدگی میشود، و سایت دولت انتاریو شمارهی دفتر خانوادهی آنجا را 416-327-2064 اعلام کرده است. برای طلاقی که سالها پیش صادر شده، از دفتر دادگاهی که پرونده اکنون در آن نگهداری میشود بپرسید؛ وزارتخانه یادآوری میکند که پروندههای قدیمیتر ممکن است زمان بیشتری بگیرند و برخی از آنها در بایگانی انتاریو (Archives of Ontario) نگهداری میشوند. اگر به یاد ندارید کدام دادگاه طلاق شما را صادر کرده، دفتر مرکزی ثبت دعاوی طلاق در دولت فدرال (Central Registry of Divorce Proceedings) ممکن است بتواند نشانی آن دادگاه را به شما بگوید و یک شمارهی مرجع بدهد، اما خود گواهی را نمیتواند به شما بدهد. مطمئن نیستید پروندهی فعلیتان به کجا تعلق دارد؟ ببینید کدام دادگاه خانواده در تورنتو به پروندهی شما رسیدگی میکند.
چرا به گواهی نیاز دارید؟
- برای ازدواج دوباره در انتاریو. طبق قانون ازدواج انتاریو (Marriage Act)، به کسی که ازدواج قبلیاش در کانادا منحل شده، پروانهی ازدواج داده نمیشود مگر آنکه حکم یا رأی نهایی، رونوشت تأییدشدهی آن یا گواهی طلاق را ارائه کند (مادهی ۸(۲)).
- برای اثبات وضعیت تأهل. قانون طلاق کانادا میگوید گواهی یا رونوشت تأییدشدهی آن، دلیل قاطع اموری است که گواهی میکند (مادهی ۱۲(۸)).
- برای پیگیری مهلتها. دعوای تقسیم برابر ارزش اموال (equalization) نسبت به دارایی خالص خانوادگی باید ظرف دو سال پس از طلاق آغاز شود، اگر این تاریخ زودتر از پایان مهلت ششساله پس از جدایی باشد (قانون حقوق خانوادهی انتاریو (Family Law Act)، مادهی ۷(۳)). ببینید مهلتهای یک پروندهی خانوادگی در انتاریو.
اگر طلاق خارج از کانادا صادر شده باشد یا قرار باشد در ایران استفاده شود چه؟
برای ازدواج دوباره در انتاریو پس از طلاقی که خارج از کانادا صادر شده، صادرکنندهی پروانهی ازدواج به اجازهی کتبی وزیر نیاز دارد، که پس از سپردن مدارکی که وزیر میخواهد داده میشود (قانون ازدواج انتاریو، مادهی ۸(۳)). اینکه طلاق خارجی اصلاً در کانادا به رسمیت شناخته میشود یا نه، در صفحهی ازدواج در ایران و طلاق در انتاریو توضیح داده شده است.
در جهت عکس، توصیههای سفر وزارت امور خارجهی کانادا (Global Affairs Canada) دربارهی ایران میگوید گواهی طلاق کانادایی خودبهخود در ایران به رسمیت شناخته نمیشود و برای آنکه طبق قانون ایران شناخته شود، باید تصدیق و سپس توسط دادگاهی در ایران تنفیذ شود. قانون ایران از موضوع این راهنما بیرون است، اما گواهی انتاریو نقطهی شروع هر یک از این مراحل است.
چه عواملی پاسخ را تغییر میدهد؟
- اینکه کسی تجدیدنظرخواهی کرده باشد یا نه. تجدیدنظرخواهی تاریخ نافذ شدن طلاق، و همراه با آن صدور گواهی، را عقب میاندازد (مادهی ۱۲(۳)).
- اینکه دادگاه تاریخ زودتری تعیین کرده باشد یا نه. در شرایط ویژه، اگر هر دو همسر توافق کنند که تجدیدنظرخواهی نکنند، طلاق میتواند زودتر نافذ شود (مادهی ۱۲(۲)).
- محل آغاز پرونده. گواهی طلاقی که در منطقهی یورک صادر شده، از نیومارکت درخواست میشود، نه از تورنتو؛ ببینید در دادگاه خانوادهی نیومارکت با چه چیزی روبهرو میشوید.
- قدمت پرونده. پروندههای قدیمیتر ممکن است زمان بیشتری بگیرند و برخی در بایگانی انتاریو نگهداری میشوند.
- اینکه طلاق خارج از کانادا صادر شده باشد یا نه. در این صورت گواهی انتاریو وجود ندارد و ازدواج دوباره در اینجا به اجازهی وزیر نیاز دارد (قانون ازدواج انتاریو، مادهی ۸(۳)).
یک مثال
برای مثال، مردی را در ریچموند هیل در نظر بگیرید که حکم طلاقش را دادگاه خانواده در نیومارکت در ۳ مارس صادر کرده است. هیچیک از دو همسر تجدیدنظرخواهی نمیکند، پس طلاق ۳۱ روز بعد نافذ میشود. او در ماه آوریل گواهی را بهصورت آنلاین درخواست میکند، محل دادگاه نیومارکت، شمارهی پرونده و سال را مینویسد و هزینهی دادگاه را میپردازد. کارمند دفتر دادگاه تأیید میکند که تجدیدنظرخواهیای نشده و گواهی را ایمیل میکند. او نسخهی اصلی را نگه میدارد و برای استفادههای بعدی رونوشت تأییدشده سفارش میدهد. همچنین یادداشت میکند که مهلت دوسالهی دعوای تقسیم برابر ارزش اموال از روزی که طلاق نافذ شد آغاز شده است. این فقط مرور فرضی یک وضعیت است، نه پیشبینی نتیجهی هیچ پروندهای.
چه اشتباههایی رایج است؟
- حکم طلاق را همان گواهی طلاق دانستن. این دو، دو سند متفاوتاند.
- ازدواج دوباره پیش از نافذ شدن طلاق. تا آن روز ازدواج هنوز برقرار است.
- درخواست از ساختمان دادگاه اشتباه، به جای دادگاهی که پرونده در آن آغاز شده است.
- فراموش کردن مهلت دعوای اموال که با طلاق آغاز میشود.
- فرض اینکه گواهی بدون هیچ مرحلهی دیگری در ایران پذیرفته میشود.
این هفته چه کنید
- حکم طلاق خود را پیدا کنید و تاریخ صدور و شمارهی پرونده را یادداشت کنید.
- ۳۱ روز جلو بشمارید تا تاریخ نافذ شدن طلاق را به دست آورید.
- گواهی را از دادگاهی درخواست کنید که پروندهی شما در آن آغاز شده است.
- اگر دعوای اموال شما هنوز حل نشده، مهلت دوساله را با یک وکیل بررسی کنید.
پرسشهای متداول
آیا وکیل یا یکی از بستگانم میتواند گواهی را برایم درخواست کند؟
بله. نماینده میتواند حضوری درخواست بدهد، به شرط آنکه شمارهی پرونده، نام طرفین، تاریخ طلاق، و نام، نشانی و شمارهی تلفن خودش را داشته باشد.
هزینهی گواهی چقدر است؟
هزینهی دادگاه دریافت میشود. صفحهی وزارتخانه مبلغ فعلی و روشهای پرداخت را اعلام کرده است، و کسانی که واجد شرایطاند میتوانند معافیت از هزینهی دادگاه بخواهند.
سالها پیش طلاق گرفتهام و نمیدانم کدام دادگاه آن را صادر کرده است. چه کنم؟
دفتر مرکزی ثبت دعاوی طلاق در دولت فدرال ممکن است بتواند نشانی دادگاه را به شما بگوید و یک شمارهی مرجع بدهد، اما نمیتواند گواهی صادر کند.
آیا برای ازدواج دوباره در انتاریو به گواهی نیاز دارم؟
پیش از صدور پروانهی ازدواج، باید حکم یا رأی نهایی، رونوشت تأییدشدهی آن یا گواهی طلاق را ارائه کنید (قانون ازدواج انتاریو، مادهی ۸(۲)).
آیا کسی غیر از دو همسر هم میتواند گواهی بخواهد؟
قانون طلاق کانادا میگوید دادگاه به درخواست هر شخصی گواهی صادر میکند (مادهی ۱۲(۷)). با این حال، دفتر دادگاه به اطلاعاتی نیاز دارد که پرونده را مشخص کند.
آیا گواهی، ازدواج مذهبیام را هم پایان میدهد؟
نه. گواهی فقط طلاق مدنی را ثابت میکند؛ ببینید طلاق مذهبی چه رابطهای با طلاق در انتاریو دارد.
آیا گواهی، موضوع اموال و نفقه را هم حل میکند؟
نه. این موضوعات جداگانه، در همان پرونده یا پروندهای دیگر، تعیین تکلیف میشوند؛ اگر هنوز باز هستند، برای یکی از پرسشهای رایج ببینید آیا اموال در ایران در انتاریو حساب میشود.
موسسهی حقوقی سربازوطن میتواند در طلاق، گرفتن گواهی، و موضوعات اموال و نفقهای که همراه آن میآید به شما کمک کند، به فارسی، انگلیسی یا فرانسه. با +1 (416) 628-2041 تماس بگیرید یا از طریق صفحهی تماس با ما در ارتباط باشید.
منابع
- قانون طلاق کانادا (Divorce Act, R.S.C. 1985, c. 3 (2nd Supp.))، مادهی ۱۲ (و مواد ۱۳ و ۱۴)
- دولت انتاریو، دریافت رونوشت اسناد حقوق خانواده از دادگاه (گواهی طلاق) (Get copies of family law documents from court)
- دولت انتاریو، راهنمای رویههای دادگاه خانواده: مدارک دادخواست طلاق
- آیین دادرسی خانواده (Family Law Rules, O. Reg. 114/99)، قاعدهی ۳۶
- قانون ازدواج انتاریو (Marriage Act, R.S.O. 1990, c. M.3)، مادهی ۸
- قانون حقوق خانوادهی انتاریو (Family Law Act, R.S.O. 1990, c. F.3)، مادهی ۷
- دولت انتاریو، معافیت از هزینههای دادگاه (Have your court fees waived)
- محلهای دادگاه در انتاریو: 361 University Ave., Toronto
- دولت کانادا، توصیهها و هشدارهای سفر: ایران (طلاق) (Travel Advice and Advisories: Iran)
متن رسمی این منابع به زبان انگلیسی است.