آیا نفقه‌ی فرزند در انتاریو در ۱۸ سالگی قطع می‌شود؟ دانشگاه و فرزندان بزرگسال

نه خودبه‌خود. سن قانونی (age of majority) در انتاریو ۱۸ سال است، اما نفقه می‌تواند برای فرزند بزرگسالی که هنوز تحت تکفل یکی از والدین است و نمی‌تواند مستقل شود ادامه پیدا کند، برای مثال به دلیل بیماری یا معلولیت. طبق قانون حقوق خانواده‌ی انتاریو (Family Law Act)، نفقه برای فرزند مجردی که در یک برنامه‌ی آموزشی تمام‌وقت ثبت‌نام کرده نیز ادامه پیدا می‌کند. وقتی فرزند ۱۸ ساله یا بزرگ‌تر است، دادگاه می‌تواند یا همان مبلغ معمول دستورالعمل‌های نفقه‌ی فرزند (Child Support Guidelines) را به کار ببرد، یا مبلغ دیگری تعیین کند که با وضعیت فرزند تناسب داشته باشد.

اینکه کدام قانون اعمال شود، به این بستگی دارد که والدین با هم ازدواج کرده بودند و در حال طلاق هستند یا نه. برای اینکه بدانید نفقه‌ی فرزند به طور کلی چگونه محاسبه می‌شود، صفحه‌ی ما درباره‌ی نفقه‌ی فرزند در انتاریو را ببینید.

وقتی فرزند ۱۸ ساله می‌شود، مرحله به مرحله چه اتفاقی می‌افتد؟

درخواست تغییر یک حکم قدیمی‌تر در تورنتو اغلب به همان دادگاهی برمی‌گردد که آن حکم را صادر کرده است. طبق دستورالعمل رویه‌ای (practice direction) دادگاه انتاریو (Ontario Court of Justice)، درخواست‌های تغییر حکمی که به پرونده‌ای مربوط‌اند که پیش از ۱ سپتامبر ۲۰۲۴ آغاز شده، در دادگاه خانواده‌ی نورث یورک در 47 Sheppard Avenue East ادامه پیدا می‌کنند؛ ببینید کدام دادگاه خانواده‌ی تورنتو به پرونده‌ی شما رسیدگی می‌کند.

این دو قانون چه می‌گویند؟

قانون طلاق از تحصیل نامی نمی‌برد. اینکه فرزند بزرگسالی که تمام‌وقت درس می‌خواند به «علت دیگری» نمی‌تواند از تکفل والدین بیرون بیاید یا نه، موضوعی است که دادگاه بر اساس واقعیت‌های هر پرونده درباره‌اش تصمیم می‌گیرد. قانون حقوق خانواده مستقیماً از تحصیل تمام‌وقت نام می‌برد.

از سوی دیگر هم حدی وجود دارد. طبق قانون حقوق خانواده، این تکلیف شامل فرزندی نمی‌شود که ۱۶ سال یا بیشتر دارد و از اختیار والدین خارج شده است (withdrawn from parental control) (ماده‌ی ۳۱(۲)).

نفقه برای فرزند ۱۸ ساله یا بزرگ‌تر چگونه محاسبه می‌شود؟

برای فرزند زیر ۱۸ سال، نفقه همان مبلغ جدولی دستورالعمل‌هاست، به‌علاوه‌ی سهمی از هزینه‌های ویژه یا فوق‌العاده (special or extraordinary expenses). برای فرزندی که ۱۸ سال یا بیشتر دارد، دستورالعمل‌های فدرال دو راه پیش روی دادگاه می‌گذارند (ماده‌ی ۳(۲)):

• دستورالعمل‌ها را چنان اعمال کند که گویی فرزند زیر ۱۸ سال است؛ یا
• اگر این روش را نامناسب بداند، مبلغی را که مناسب می‌داند تعیین کند، با در نظر گرفتن وضعیت، توانایی مالی، نیازها و سایر شرایط فرزند، و توان مالی هر یک از والدین برای مشارکت.

اینکه دانشجو دور از خانه زندگی کند، درآمد داشته باشد، یا بورس تحصیلی یا وام بگیرد، از همان واقعیت‌هایی است که در راه دوم به «وضعیت، توانایی مالی، نیازها و سایر شرایط» فرزند مربوط می‌شود. دستورالعمل‌های انتاریو همین رویکرد را برای پرونده‌های تابع قانون حقوق خانواده دارند.

هزینه‌ی دانشگاه یا کالج را چه کسی می‌پردازد؟

هزینه‌های تحصیلات پس از دبیرستان یکی از هزینه‌های ویژه‌ای است که دادگاه می‌تواند به نفقه‌ی فرزند اضافه کند (دستورالعمل‌ها، ماده‌ی ۷(۱)(e)). دادگاه بررسی می‌کند که آیا این هزینه با توجه به منافع عالیه‌ی کودک (best interests of the child) لازم است، و آیا با توجه به توانایی مالی هر دو والد و خود فرزند، و الگوی خرج خانواده پیش از جدایی، معقول است. اصل راهنما این است که والدین، پس از کسر هر سهمی که خود فرزند می‌پردازد، این هزینه را به نسبت درآمدشان تقسیم کنند (ماده‌ی ۷(۲)).

بنابراین هزینه‌های تحصیلات پس از دبیرستان را می‌توان به عنوان هزینه‌ی جداگانه‌ی ماده‌ی ۷، علاوه بر مبلغ ماهانه، در نظر گرفت، و هر سهمی که خود فرزند می‌پردازد پیش از محاسبه‌ی سهم والدین کسر می‌شود.

اگر فرزند بزرگسال معلولیت داشته باشد چه؟

هر دو قانون فرزند بزرگسالی را که به دلیل بیماری یا معلولیت نمی‌تواند از تکفل والدین بیرون بیاید در بر می‌گیرند، و در تعریف هیچ‌کدام سقف سنی نیامده است. مبلغ نفقه با همان انتخاب ماده‌ی ۳(۲)، و با نگاه به وضعیت، توانایی مالی و نیازهای فرزند، تعیین می‌شود. نگهداری از چنین فرزندی می‌تواند در رابطه‌ی میان والدین هم اهمیت داشته باشد: وقتی دادگاه بر اساس قانون حقوق خانواده نفقه‌ی همسر تعیین می‌کند، باید در نظر بگیرد که آیا یکی از همسران نگهداری از فرزند ۱۸ ساله یا بزرگ‌تری را بر عهده گرفته که به دلیل بیماری، معلولیت یا علت دیگری نمی‌تواند از تکفل والدین بیرون بیاید (ماده‌ی ۳۳(۹)(l)(iii)).

آیا فرزند بزرگسال می‌تواند خودش مستقیماً نفقه مطالبه کند؟

طبق قانون حقوق خانواده، بله: دادخواست نفقه‌ی شخص تحت تکفل (dependant) را می‌تواند خود او یا پدر یا مادرش مطرح کند (ماده‌ی ۳۳(۲)). در پرونده‌ی طلاق، نفقه‌ی فرزند را یکی از همسران بر اساس ماده‌ی ۱۵.۱ قانون طلاق مطالبه می‌کند.

وقتی تحصیل فرزند تمام می‌شود یا مستقل می‌شود، چه تغییری پیش می‌آید؟

متن حکم یا توافق‌نامه‌ی خود را بررسی کنید؛ ممکن است در آن آمده باشد که نفقه چه زمانی تمام می‌شود. اگر به این تغییر نپرداخته، یا والدین درباره‌ی آن اختلاف دارند، می‌توان ترتیبات را با توافق کتبی یا با درخواست تغییر حکم نهایی تغییر داد (آیین دادرسی خانواده، قاعده‌ی ۱۵). هر تغییری در نفقه به اطلاعات مالی به‌روز از هر دو طرف نیاز دارد؛ ببینید کدام صورت‌وضعیت مالی را باید ثبت کنید.

اگر والد پرداخت‌کننده خارج از کشور زندگی کند، همین قواعد درباره‌ی مبلغ نفقه اعمال می‌شود، و مسائل مربوط به اجرای حکم در نفقه‌ی فرزند وقتی والد دیگر خارج از کانادا زندگی می‌کند توضیح داده شده است. مهلت‌های دیگر در پرونده‌های خانوادگی در مهلت‌ها در پرونده‌های خانوادگی انتاریو فهرست شده‌اند.

چه عواملی پاسخ را تغییر می‌دهد؟

• اینکه کدام قانون اعمال شود. قانون حقوق خانواده از تحصیل تمام‌وقت نام می‌برد؛ قانون طلاق به «علت دیگر» تکیه دارد (قانون حقوق خانواده، ماده‌ی ۳۱(۱)؛ قانون طلاق، ماده‌ی ۲(۱)).
• اینکه فرزند تمام‌وقت درس می‌خواند یا نه، دور از خانه زندگی می‌کند یا کار می‌کند.
• توانایی مالی خود فرزند، مانند درآمد، بورس تحصیلی یا وام، که می‌تواند بر مبلغ نفقه طبق بند (b) ماده‌ی ۳(۲) و بر سهم والدین طبق ماده‌ی ۷(۲) اثر بگذارد.
• معلولیت یا بیماری، که می‌تواند نفقه را بدون سقف سنی مشخص ادامه دهد.
• اینکه فرزند در ۱۶ سالگی یا پس از آن از اختیار والدین خارج شده باشد (قانون حقوق خانواده، ماده‌ی ۳۱(۲)).
• تغییر در شرایط. تغییری که به صدور حکم متفاوتی منجر شود، مبنایی برای تغییر حکم است (دستورالعمل‌های انتاریو، ماده‌ی ۱۴؛ قانون حقوق خانواده، ماده‌ی ۳۷(۲.۱)).

یک مثال

برای مثال، پدر و مادری را در مارکام در نظر بگیرید که هرگز با هم ازدواج نکرده‌اند. دخترشان در ماه ژوئن ۱۸ ساله می‌شود و در سپتامبر یک دوره‌ی چهارساله‌ی دانشگاهی را در اتاوا آغاز می‌کند. در حکم سال ۲۰۱۹ آن‌ها فقط آمده است که پدر مبلغ جدولی را می‌پردازد. مادر از پدر می‌خواهد پرداخت را ادامه دهد و در شهریه و هزینه‌ی خوابگاه هم سهیم شود. چون دختر مجرد است و تمام‌وقت تحصیل می‌کند، همچنان فرزندی است که قانون حقوق خانواده شامل او می‌شود. آن دو کتباً توافق می‌کنند که پدر تا وقتی دخترشان دور از خانه زندگی می‌کند مبلغ ماهانه‌ی کمتری بپردازد، و شهریه و هزینه‌ی خوابگاه، پس از کسر درآمد تابستانی دختر و یک بورس تحصیلی، به نسبت درآمد والدین تقسیم شود. اگر نمی‌توانستند به توافق برسند، هر یک از آن‌ها می‌توانست در دادگاه خانواده در نیومارکت درخواست تغییر حکم مطرح کند، همان‌طور که راهنمای ما درباره‌ی روند پرونده‌های خانوادگی در منطقه‌ی یورک توضیح می‌دهد. این نمونه‌ای فرضی برای توضیح مراحل است، نه پیش‌بینی نتیجه‌ی هیچ پرونده‌ای.

والدین چه اشتباه‌هایی می‌کنند؟

1. قطع پرداخت در روز تولد ۱۸ سالگی بدون بررسی حکم یا توافق بر سر تغییر.
2. فرض اینکه هزینه‌های دانشگاه خودبه‌خود ۵۰ به ۵۰ تقسیم می‌شود. اصل راهنما تقسیم به نسبت درآمد است، پس از کسر سهم فرزند.
3. نادیده گرفتن درآمد و پس‌انداز خود فرزند.
4. توافق شفاهی به جای توافق‌نامه‌ی کتبی یا حکم دادگاه.
5. صبر کردن تا انباشته شدن نفقه‌ی معوق (arrears) پیش از درخواست تغییر.

این هفته چه کار کنید

1. حکم یا توافق‌نامه را پیدا کنید و بندی را که درباره‌ی پایان نفقه است بخوانید.
2. مدرک ثبت‌نام، شهریه و هزینه‌های خوابگاه را جمع کنید.
3. درآمد، بورس‌های تحصیلی و وام‌های فرزند را فهرست کنید.
4. در صورت امکان، آخرین برگه‌های ارزیابی مالیاتی (notice of assessment) هر دو والد را تهیه کنید.
5. شرایطی را به صورت کتبی پیشنهاد کنید، یا درباره‌ی درخواست تغییر حکم با یک وکیل صحبت کنید.

پرسش‌های متداول

آیا نفقه در سال وقفه‌ی تحصیلی ادامه پیدا می‌کند؟

طبق قانون حقوق خانواده، نفقه برای فرزندی که در یک برنامه‌ی آموزشی تمام‌وقت ثبت‌نام کرده ادامه پیدا می‌کند. اینکه فرزندی که در تحصیلش وقفه افتاده همچنان مستحق نفقه باشد یا نه، به واقعیت‌های پرونده بستگی دارد، پس هر توافقی را کتبی کنید.

آیا دانشجوی پاره‌وقت هم مشمول است؟

قانون حقوق خانواده به برنامه‌ی آموزشی تمام‌وقت اشاره می‌کند. طبق قانون طلاق، پرسش این است که آیا فرزند به «علت دیگری» نمی‌تواند از تکفل والدین بیرون بیاید، و دادگاه بر اساس واقعیت‌های پرونده درباره‌ی آن تصمیم می‌گیرد.

آیا نفقه را می‌توان مستقیماً به فرزند بزرگسال پرداخت؟

طبق قانون حقوق خانواده، شخص تحت تکفل می‌تواند خودش مستقیماً دادخواست نفقه بدهد (ماده‌ی ۳۳(۲)). نحوه‌ی پرداخت را حکم یا توافق‌نامه تعیین می‌کند.

اگر فرزند حاضر به دیدن یکی از والدین نباشد، آیا آن والد می‌تواند پرداخت را قطع کند؟

نه با قطع یک‌جانبه‌ی پرداخت. هر تغییری به توافق یا حکم دادگاه نیاز دارد، و دادگاه بر اساس معیارهای بالا درباره‌ی استحقاق تصمیم می‌گیرد.

آیا وقتی فرزند ۱۸ ساله می‌شود، نفقه‌ی همسر تغییر می‌کند؟

ممکن است تحت تأثیر قرار بگیرد، چون نگهداری از فرزند بزرگسال دارای معلولیت یکی از عواملی است که قانون نام برده است (قانون حقوق خانواده، ماده‌ی ۳۳(۹)(l)(iii)). صفحه‌ی ما درباره‌ی نفقه‌ی همسر در انتاریو عوامل دیگر را توضیح می‌دهد.

اگر فرزند در کشور دیگری درس بخواند چه؟

درباره‌ی مبلغ نفقه، همان معیارهای انتاریو اعمال می‌شود. اگر والد پرداخت‌کننده خارج از کشور زندگی کند، اجرای حکم در راهنمایی که پیوندش در بالا آمده توضیح داده شده است؛ خانواده‌هایی که با ایران پیوند دارند می‌توانند درباره‌ی کارهایی که یک وکیل خانواده‌ی فارسی‌زبان در تورنتو می‌تواند انجام دهد هم بخوانند.

موسسه‌ی حقوقی سربازوطن در پرونده‌های نفقه‌ی فرزندان نوجوان و بزرگسال، به فارسی، انگلیسی یا فرانسه، وکالت والدین را بر عهده می‌گیرد. با +1 (416) 628-2041 تماس بگیرید یا از طریق صفحه‌ی تماس با ما در ارتباط باشید.